Wentylacja HoReCa
Menu

Poradnik

Jak często czyścić wentylację w restauracji? Przepisy i praktyka

W skrócie

Przepis wymaga usuwania zanieczyszczeń z przewodów wentylacyjnych co najmniej raz w roku (§ 34 rozporządzenia MSWiA z 7 czerwca 2010 r.), chyba że warunki użytkowania wymagają częściej. W kuchniach gastronomicznych tłuszcz osadza się szybko, dlatego w praktyce filtry i okapy czyści się co 1–3 miesiące, a kanały co 6–12 miesięcy. Stan czystości instalacji ocenia się w odniesieniu do normy PN-EN 15780, a rozporządzenie (WE) 852/2004 wymaga utrzymania zakładu spożywczego w czystości. Po każdym czyszczeniu warto mieć protokół ze zdjęciami, bo po pożarze rzeczoznawca ubezpieczyciela zwykle pyta o dokumentację konserwacji.

Pytanie „jak często czyścić wentylację w restauracji?” ma dwie odpowiedzi: tę z przepisów i tę z praktyki. Przepis ustala minimum. Praktyka pokazuje, ile faktycznie potrzebuje kuchnia, w której codziennie się smaży. W tym poradniku zbieramy jedno i drugie: co mówią przepisy, jak często czyścić poszczególne elementy, jak udokumentować czyszczenie i na co zwrócić uwagę, wybierając wykonawcę.

Co mówią przepisy o czyszczeniu wentylacji?

§ 34 rozporządzenia MSWiA (ochrona przeciwpożarowa)

Podstawowym przepisem jest § 34 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów. Wynika z niego, że zanieczyszczenia z przewodów wentylacyjnych usuwa się co najmniej raz w roku, jeżeli większa częstotliwość nie wynika z warunków użytkowych.

Ważne jest to drugie zdanie. „Raz w roku” to minimum dla budynku, w którym wentylacja nie zbiera tłuszczu. Kuchnia gastronomiczna to dokładnie ten przypadek, w którym warunki użytkowania wymagają częstszego czyszczenia. Para z tłuszczem osadza się na filtrach, w okapie i w kanale, a gruba warstwa tłuszczu w kanale łatwo się zapala.

Rozporządzenie (WE) 852/2004 (higiena żywności)

Drugi akt to rozporządzenie (WE) nr 852/2004 w sprawie higieny środków spożywczych. Wymaga ono utrzymania zakładu spożywczego w czystości. Wentylacja jest częścią higieny kuchni: zatłuszczony okap może kapać na stanowiska, a zarośnięte filtry gorzej odprowadzają parę i opary.

Norma PN-EN 15780

PN-EN 15780 to norma dotycząca oceny czystości systemów wentylacyjnych. Nie nakazuje, jak często czyścić, ale opisuje, jak oceniać stan czystości instalacji. Dobry protokół z czyszczenia odnosi się do niej, opisując stan instalacji przed czyszczeniem i po nim.

Jak często czyścić poszczególne elementy w praktyce?

Przepis mówi ogólnie o przewodach wentylacyjnych. W kuchni gastronomicznej każdy element instalacji brudzi się w innym tempie. Poniższe przedziały to zalecenia praktyczne z branży, a nie przepis. Dokładny termin zależy od tego, ile i co się smaży.

Element Zalecana częstotliwość Od czego zależy
Filtry tłuszczowe co 1–3 miesiące liczba frytownic, grill, wok, godziny pracy
Okap (komora, rynny, oświetlenie) co 1–3 miesiące jak wyżej, zwykle razem z filtrami
Kanały wyciągowe co 6–12 miesięcy długość kanału, stan filtrów, intensywność smażenia
Wentylator dachowy razem z kanałami wirnik zbiera tłuszcz i traci wydajność

Kuchnie, które potrzebują najczęstszego czyszczenia

  • Restauracje z grillem, frytownicami i wokiem oraz pizzerie z dużą liczbą zamówień smażonych dań. Tu filtry i okap czyści się co miesiąc, a kanały co pół roku.
  • Kuchnie hotelowe z restauracją, śniadaniami i bankietami. Okap pracuje od rana do nocy.
  • Stołówki i kuchnie cateringowe pracujące na kilka zmian. Dużo gotowania w kotłach i na patelniach przechylnych, czyli dużo pary z tłuszczem.

Kuchnie, którym wystarczy rzadziej

  • Kuchnie, w których głównie się gotuje i piecze, a smaży niewiele, np. część kuchni szpitalnych lub szkolnych.
  • Lokale sezonowe, które pracują kilka miesięcy w roku. Tu warto czyścić przed sezonem i po nim.

Jak sprawdzić, czy czas na czyszczenie?

Kilka prostych sygnałów:

  1. Na filtrach widać warstwę tłuszczu, a po zdjęciu filtra tłuszcz kapie.
  2. Okap gorzej wyciąga parę, w kuchni jest duszno, a opary zostają nad stanowiskami.
  3. Z okapu lub rynien skapuje tłuszcz.
  4. Wentylator na dachu głośniej pracuje albo drga.
  5. Wokół wyrzutni na dachu widać tłuste zacieki.

Jeśli zauważasz którykolwiek z tych objawów, nie czekaj na roczny termin.

Dlaczego tłuszcz w wentylacji jest groźny?

Tłuszcz osadzony w kanale wyciągowym to paliwo, które biegnie przez cały budynek, od kuchni do dachu. Wystarczy płomień z patelni zassany do okapu, żeby ogień przeszedł do kanału. Czyste filtry zatrzymują część tłuszczu, ale nigdy cały, dlatego sam regularny serwis filtrów nie zastąpi czyszczenia kanałów. O tym, co dzieje się po takim pożarze od strony ubezpieczenia, piszemy w artykule pożar okapu a odszkodowanie.

Jak udokumentować czyszczenie wentylacji?

Samo wyczyszczenie instalacji to połowa sprawy. Druga połowa to dowód, że zostało zrobione, kiedy i w jakim zakresie. Po pożarze rzeczoznawca ubezpieczyciela zwykle pyta o dokumentację konserwacji, w tym o protokoły czyszczenia wentylacji. Jeśli zaniedbanie przyczyniło się do szkody, odszkodowanie może zostać obniżone.

Dobry protokół powinien zawierać:

  • datę i adres obiektu, dane wykonawcy,
  • zakres prac: które okapy, filtry, odcinki kanałów i wentylatory zostały wyczyszczone,
  • zdjęcia każdego elementu przed i po,
  • ocenę stanu czystości w odniesieniu do PN-EN 15780,
  • uwagi, np. brak otworów rewizyjnych albo miejsca, do których nie było dostępu,
  • zalecany termin kolejnego czyszczenia.

Pokazujemy to na przykładzie w artykule protokół z czyszczenia wentylacji, gdzie można też pobrać przykładowy PDF.

Najczęstsze mity o czyszczeniu wentylacji

„Raz w roku wystarczy, bo tak mówi przepis”

Przepis mówi o minimum i od razu dodaje, że częstotliwość ma być większa, jeśli wynika to z warunków użytkowych. W kuchni, w której codziennie pracują frytownice i grill, roczna przerwa oznacza grubą warstwę tłuszczu w filtrach, okapie i kanale.

„Myjemy filtry co tydzień, więc kanał jest czysty”

Regularne mycie filtrów to bardzo dobry nawyk, ale filtry nie zatrzymują całego tłuszczu. Część przechodzi dalej i osiada w kanale oraz na wentylatorze. Dlatego kanał trzeba czyścić osobno, w praktyce co 6–12 miesięcy.

„Okap wygląda czysto, więc wszystko jest w porządku”

Zewnętrzna obudowa okapu jest myta codziennie i zwykle lśni. Tłuszcz zbiera się tam, gdzie nie widać: w komorze nad filtrami, w króćcu, w kolanach kanału i na wirniku wentylatora. Ocenić to można dopiero po zdjęciu filtrów i zajrzeniu przez otwór rewizyjny.

„Czyszczenie wymaga zamknięcia kuchni”

Nie musi. Czyszczenie da się zrobić w nocy lub w weekend, po zamknięciu kuchni. Mała kuchnia to zwykle 2–4 godziny, a rano stanowiska są gotowe do pracy.

„Wystarczy faktura za usługę”

Faktura potwierdza, że zapłaciłeś, ale nie pokazuje, co dokładnie wyczyszczono i w jakim stanie była instalacja. Protokół ze zdjęciami przed i po jest dużo mocniejszym dowodem.

Kto odpowiada za czyszczenie: najemca czy właściciel?

W lokalach gastronomicznych najczęściej odpowiada użytkownik, czyli firma prowadząca restaurację. Bywa jednak, że umowa najmu przenosi obowiązki konserwacji instalacji na właściciela budynku albo dzieli je: właściciel odpowiada za pion wentylacyjny, a najemca za okap i kanał w lokalu. Warto to sprawdzić w umowie i ustalić na piśmie, zanim pojawi się kontrola albo szkoda.

Jak wygląda profesjonalne czyszczenie?

Cały proces opisujemy szczegółowo na stronach poszczególnych usług. W skrócie:

  1. Oględziny lub wycena ze zdjęć. Sprawdzamy, ile jest okapów, jak długi jest kanał, gdzie są otwory rewizyjne i jak dostać się na dach.
  2. Zabezpieczenie kuchni. Urządzenia i stanowiska przykrywamy folią.
  3. Filtry tłuszczowe demontujemy i myjemy w roztworze odtłuszczającym.
  4. Okap czyścimy od środka: komorę, rynny tłuszczowe, oprawy oświetlenia.
  5. Kanały wyciągowe czyścimy mechanicznie i chemicznie przez otwory rewizyjne.
  6. Wentylator dachowy odtłuszczamy razem z wirnikiem i obudową.
  7. Protokół ze zdjęciami i zaleceniem kolejnego terminu trafia do archiwum online.

Wszystko robimy w nocy lub w weekend, żeby kuchnia nie stała.

Na co zwrócić uwagę, wybierając firmę?

  • Czy czyści cały ciąg wyciągowy, a nie tylko filtry i to, co widać pod okapem.
  • Czy daje protokół ze zdjęciami przed i po, a nie tylko fakturę.
  • Czy pracuje w nocy i w weekendy, żeby nie zamykać kuchni.
  • Czy jasno pisze, czego nie wyczyściła (np. odcinki bez dostępu). Uczciwy protokół jest więcej wart niż „wszystko OK”.
  • Czy przypomni o kolejnym terminie. W abonamencie ustalamy harmonogram na cały rok.

Czyszczenie wentylacji według rodzaju obiektu

Każda branża ma swoją specyfikę: inne godziny pracy, inną intensywność smażenia, inne wymagania co do dokumentacji. Opisujemy je osobno:

Gdzie czyścimy wentylację?

Pracujemy na całym Dolnym Śląsku z lokalnymi ekipami: Wrocław, Legnica, Lubin, Głogów, Polkowice, Wałbrzych, Jelenia Góra, Świdnica, Oleśnica i Oława.

Podsumowanie

  • Minimum z przepisu: raz w roku dla przewodów wentylacyjnych, częściej, gdy wymagają tego warunki użytkowania.
  • Praktyka w gastronomii: filtry i okapy co 1–3 miesiące, kanały co 6–12 miesięcy.
  • Każde czyszczenie warto udokumentować protokołem ze zdjęciami i odniesieniem do PN-EN 15780.

Sprawdź cennik albo wyślij zdjęcia okapu do bezpłatnej wyceny. Odpowiadamy w ciągu 24 godzin.

AUTOR: MARCEL PASTERNAK · OPUBLIKOWANO · AKTUALIZACJA

A FAQ

Najczęstsze pytania

P01Czy jest przepis nakazujący czyszczenie wentylacji w restauracji?
Tak. § 34 rozporządzenia MSWiA z 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków nakazuje usuwanie zanieczyszczeń z przewodów wentylacyjnych co najmniej raz w roku, jeżeli większa częstotliwość nie wynika z warunków użytkowych.
P02Jak często czyścić okap w restauracji?
Przepis mówi o minimum raz w roku dla przewodów. W praktyce okap i filtry tłuszczowe w kuchni, gdzie codziennie się smaży, czyści się co 1–3 miesiące, a kanały co 6–12 miesięcy.
P03Czy raz w roku wystarczy?
W kuchni, która mało smaży, czasem tak. W restauracji z grillem, frytownicami lub wokiem raz w roku zwykle nie wystarczy, bo przepis wprost mówi o częstszym czyszczeniu, gdy wymagają tego warunki użytkowania.
P04Czym jest norma PN-EN 15780?
To norma dotycząca oceny czystości systemów wentylacyjnych. Opisuje, jak sprawdzać i klasyfikować stan czystości instalacji. Nasz protokół odnosi się do niej przy ocenie stanu przed i po czyszczeniu.
P05Kto odpowiada za czyszczenie wentylacji w lokalu?
Zwykle użytkownik obiektu, czyli najemca prowadzący restaurację, albo właściciel, jeśli tak stanowi umowa najmu. Warto sprawdzić umowę i jasno ustalić, kto zamawia czyszczenie kuchennego ciągu wyciągowego.

B Zobacz też

Zobacz też

Wycena · 24 h · bezpłatnie

Wycena w 24 godziny, także ze zdjęć

Wyślij 2–3 zdjęcia okapu i filtrów albo zadzwoń. Podamy zakres prac, czas i cenę netto, a termin ustawimy w nocy lub w weekend.

Zadzwoń Bezpłatna wycena